ปัจจุบันมีคนไทยเป็นคอพนันบอลอยู่ราว ๆ 4 ล้านคน ไม่ค่อยมีการขยายตัวเท่าไรนัก อาจเป็นเพราะคนรุ่นใหม่ไม่ค่อยนิยมพนันทายผลฟุตบอล หันไปพนันเกมออนไลน์ซึ่งรู้ผลเร็วทันใจมากกว่า แต่ความน่าสนใจคือวงเงินในการพนันฟุตบอลยังคงมีสูงเป็นอันดับต้น ๆ ไม่แพ้หวย แปลว่าเว็บพนันหรือโต๊ะบอลทำเงินดี คนส่วนใหญ่เล่นแล้วไหล คือ เล่นต่อเนื่องไม่หยุดและเพิ่มปริมาณเงินเล่นมากขึ้นเรื่อย ๆ ตามเวลา คนกลุ่มนี้ต่อให้ไม่มีการถ่ายทอดสดฟุตบอลโลก ก็ไม่มีผลต่อพวกเขาเท่าไร ส่วนหนึ่งคือเขาหาดูตามช่องทางเว็บพนันหรือโต๊ะบอลที่เขาคุ้นเคยได้อยู่แล้วหากเขาอยากจะดู อีกส่วนคือเขาอาจไม่สนใจดูเท่าไรนัก เพราะที่เขาสนใจคือผลการแข่งขันมากกว่าเกมการแข่งขัน ความลุ้นของเขาคือเขาจะได้หรือเสียพนัน มากกว่าความสนุกหรือไม่สนุกของเกมการแข่งขัน
อย่างไรก็ดี ทุกครั้งของการมีทัวร์นาเมนต์ฟุตบอลขนาดใหญ่ แล้วยิ่งหากกระแสแรง เช่น มีดราม่าพลิกล็อค หรือหลาย ๆ ทีมตัวเต็งโชว์ฟอร์มหวือหวา และอื่น ๆ ที่ก่อให้เกิดกระแสทอล์คออฟเดอะทาวน์ หากมีการถ่ายทอดสดบวกกับการโหมโฆษณาของธุรกิจต่าง ๆ จะยิ่งปลุกกระแสให้แรงขึ้น และจะเร้าให้คนหันมาสนใจการแข่งขันมากขึ้น ประเด็นคือจะทำให้คนสนใจพนันเพิ่มขึ้นหรือไม่ ? ทั้งหลายทั้งปวงอยู่ที่การสร้างเงื่อนไขทางสังคม หากภาครัฐไม่ทำอะไรเลยหรือทำเพียงแค่ลูบหน้าปะจมูก กระแสความสนใจที่ขึ้นสูงย่อมเป็นโอกาสทางธุรกิจของเว็บพนันอยู่แล้ว และพวกเขาจะไม่ปล่อยโอกาสนี้อย่างแน่นอน
ผลสำรวจในทุกฟุตบอลโลกและฟุตบอลยูโร จะมีนักพนันขาจรถูกกระแสดึงเข้ามาเพิ่มอีกราว 25% หรือราว 1 ล้านคน นั่นคือจำนวนนักพนันหน้าใหม่จะเพิ่มขึ้น ส่วนใหญ่ไม่ค่อยพ้นกลุ่มวัยนักศึกษา กลุ่มคนทำงานออฟฟิศอายุไม่เกิน 45 ปี และมีกลุ่มนักเรียนบ้างประปราย และจำนวนหนึ่งจะตกค้างเป็นนักพนันต่อหลังทัวร์นาเมนต์นี้จบลง
การสร้างเงื่อนไขทางสังคมที่รัฐบาลควรทำ คือ
• หนึ่ง การกวดขันจับกุมอย่างจริงจังตั้งแต่ต้นจนจบไม่ใช่ขึงขังแค่ช่วงแรกที่ประกาศนโยบาย แล้วไปแผ่วปลายในช่วงท้ายซึ่งเป็นช่วงที่กำลังเล่นพนันกันหนักมือ ความจริงจังและจริงใจในการปราบปรามเป็นเงื่อนไขที่สำคัญที่สุด หากยังจำกันได้ถึงฟุตบอลโลกเมื่อราวสิบปีที่แล้วในยุคที่คสช.เข้ามาและอยู่ในบรรยากาศของการปราบปรามการกระทำผิดอย่างจริงจัง ส่งผลให้การพนันฟุตบอลในปีนั้นเบาบางกว่าทุกครั้ง
• เงื่อนไขที่สอง คือการสื่อสารที่แสดงถึงเจตนาที่แท้จริง ที่ผ่านมารัฐบาลไม่ค่อยให้ความสำคัญกับการสื่อสารรณรงค์ หรือการส่ง message ที่แข็งแรงแก่ประชาชนเพื่อสร้างความตระหนักรู้และสร้างความตื่นตัวต่อปัญหาและผลกระทบจากการพนันฟุตบอล ปล่อยให้ฝ่ายธุรกิจการพนันส่งสารเชิญชวนอยู่ฝ่ายเดียว นี่คือการละทิ้งโอกาส หากจะมีการถ่ายทอดสดด้วยวิธีทางใดก็ตามจะโดยรัฐหรือเอกชน รัฐบาลควรเข้าไปกำหนดให้ต้องมีช่วงเวลาหนึ่งที่รัฐจะใช้ในการสื่อสารกับสังคมให้ตระหนักต่อเรื่องนี้ เพราะช่วงเวลาถ่ายทอดสด ไม่ว่าจะเป็นช่วงก่อนลงสนาม ช่วงพักครึ่ง หรือการมีตัววิ่งระหว่างการแข่งขันคือโอกาสที่ดีที่สุดในการจะสร้างคำเตือนให้ประชาชนได้รับรู้ถึงความเอาจริงเอาจังของรัฐบาล ธุรกิจต่าง ๆ ล้วนใช้โอกาสนี้ทั้งนั้น รัฐจึงพึงใช้โอกาสนี้กับเขาด้วย
• เงื่อนไขประการสุดท้ายคือ อย่าปล่อยให้คนในวงการนโยบายและการบังคับใช้กฎหมายรีบออกมาแบะท่าว่า ทำพนันฟุตบอลให้ถูกกฎหมายดีกว่ารัฐจะได้ประโยชน์ ถ้าออกมาท่านี้เมื่อไรก็เท่ากับเตะตัดขากันเองเพราะเป็นการส่งสัญญาณความไม่จริงใจต่อการแก้ปัญหาสังคมแต่หวังจะเอาเงินมากกว่า และจะสวนทางกับกระแสความเห็นของประชาชน เพราะผลสำรวจของศูนย์ศึกษาปัญหาการพนัน ล่าสุด (ปี 2568) พบว่า คนไทย 70% ไม่เห็นด้วยกับการเปิดพนันทายผลฟุตบอลถูกกฎหมาย และ 85.4% เห็นด้วยว่า ควรมีการประชาสัมพันธ์ให้ความรู้เกี่ยวกับโทษภัยของการพนันให้มากขึ้น
- ธนากร คมกฤส -
เลขาธิการมูลนิธิรณรงค์หยุดพนัน